درس چهاردهم : نحوه خواندن « هاء » ضمير

 « قرآن سخن خداست . از مرز او تجاوز نكنيد و هدايت را جز در پرتو قرآن نجوييد . در غير اين صورت گمراه مي شويد . » (14) « امام رضا (ع) / امالي صدوق »

قرآن آموز عزيز !

در اين درس با نحوه خواندن « هاء ضمير » كه در آخر بعضي از كلمات مي آيد ، آشنا مي شويد .

اين حرف به شكل چسبان ( ـه ) و غير چسبان ( ه ) و فقط با دو حركت ضمه ( ــُـ ) و كسره ( ــِـ ) ظاهر مي گردد .

« هاء ضمير » با صداي كوتاه خود خوانده مي شود .

مانند : مِنْهُ ـ فيهِ ـ اَنْزَلْناهُ ـ تُسَبِّحُوهُ

مگر هنگامي كه قبل از آن يكي از حركات كوتاه قرار گيرد ، در اين صورت حركت آن به صداي كشيده خوانده مي شود .

مانند : لَه = لَهُو ـ بِه = بِهي

در كلمات زير حركت هاء ضمير را به صورت كشيده بخوانيد .

عِنْدَهُ ـ فَجَعَلَهُ ـ قَوْمَهُ ـ طَعْمُهُ ـ اِنَّهُ

مِثْلَهُ ـ عَمَلِهِ ـ قَلْبِهِ ـ سَمْعِهِ ـ دُونِهِ

در كلمات زير حركت هاء ضمير را به صورت كوتاه بخوانيد .

جَعَلْناهُ ـ يُؤْتيهِ ـ يُعَذِّبْهُ ـ فَكَذَّبُوهُ

در بعضي از قرآنها براي « هاء ضمير » كه با حركت كشيده خوانده مي شوند علائمي قرار داده اند .

نمونه 1 : لَهُ و – بِه ي

نمونه 2 : لهُّ ـ بِه

نمونه 3 : لَهُ ( اشباع ) ـ بِه ( اشباع )

اشباع : يعني سير كردن و در اينجا به معناي تبديل كردن حركت كوتاه به كشيده مي باشد .

به يك نكته توجه كنيد .

چنانچه بعد از هاء ضمير ، الف وصل ( ا ) بيايد ؛ هاءضمير با صداي كوتاه خود خوانده مي شود .

مانند : لَهُ الْمُلْكُ وَ لَهُ الْحَمْدُ ـ ذُرّيَّتَهُ النُّبُوَّةَ ـ فَاَتْبَعَهُ الشَّيْطانُ ـ لَنْ يَنْصُرَهُ اللهُ ـ هذِهِ ( هاء در آخر كلمه هذه ضمير نيست اما با صداي كشيده خوانده ميشود . )

كلمات قرآني زير را با دقت بخوانيد :

عَلَيْهِ ـ اِلَّاامْرَأَتَهُ ـ اِلَيْهِ ـ نُذيقُهُ ـ عِطْفِهِ ـ اَصابَهُ ـ وَجْهِهِ ـ لايَضُرُّهُ ـ لايَنْفَعُهُ ـ اَصابَتْهُ ـ عَلَيْهِ الْعَذابُ ـ وَعْدَهُ ـ بِحَمْدِهِ ـ عِبادِهِ ـ عَصاهُ ـ حَوْلَهُ ـ بِسِحْرِهِ ـ وَاسْتَغْفِرْهُ ـ آياتِهِ ـ اَرْضِعيهِ

خوب عزيزان ، قرآن را باز كنيد و از ابتداي سوره مباركه انشقاق با دقت بخوانيد .

تمرين براي منزل
به سوره مزمل مراجعه كنيد و كلماتي كه حركت حرف هاء در آنها بصورت كشيده خوانده مي شود را در همين صفحه بنويسيد .